اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   بىلگەنگە مارجان

تۇسىڭدە جىلقى كورسەڭ نە بولادى؟

  قازاق ۇعىمىندا جىلقى ــــ قۇيرىقتى، جۇمىر تۇياقتى، ءىرى قارا مال تۇلىگىنە جاتادى. مىنسە كولىگى، ۇشسا قاناتى، جەسە ازىعى، ىشسە سۋسىنى، كيسە كيىمى، اۋىرسا ءدارىسى بولاتىن قاسيەتتى مالى سانالادى.

  باتىر مەن بالۋانىنا، شەشەنى مەن كوسەمىنە قۇرمەتتەپ ات مىنگىزىپ اتتاندىرادى. مۇنىڭ ءبارى قازاق حالقىنىڭ جىلقىعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىنىڭ ايعاعى.

  جىلقىنىڭ ەركەگىن ـــ ايعىر، ۇرعاشىسى ـــ بيە، ءتولىن قۇلىن دەپ اتايدى. جىلقى پەرىسى قامبار اتا دەپ دەپ بىلەمىز. قازاق تۇسكە كىرگەن جىلقىنى ارمان-تىلەكتىڭ جاقسى نيەتتىڭ جارشىسى دەپ جوريدى.

  تۇسىڭىزدە اقبوز ات ءمىنىپ، اسپاندا ۇشىپ جۇرسەڭىز، ودان جىعىلىپ قالماساڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا ءسىز وڭىڭىزدە ۇلىق بولاسىز. ەل ىشىندە بەدەلىڭىز ەسەلەپ ارتادى. حالىقتىڭ قامقورشىسىنا اينالاسىز. ىرىزىعىڭىز كەڭ بولادى.

  ەگەر سول مىنگەن اقبوز اتتان قۇلاساڭىز، بۇل جاقسىلىق بەلگىسى ەمەس. بەدەلىڭىز ءتۇسىپ، قاۋىپ-قاتەرگە كەز بولۋىڭىز مۇمكىن.

  تۇسىڭىزدە ەر-توقىمدى ات ءمىنىپ، ەل ارالاپ جۇرسەڭىز، ول اتتان قۇلاپ قالماساڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا ءسىز وڭىڭىزدە ۇلكەن ارمان-مۇددەلەرىڭىز ورىندالىپ، ويلاعان مۇراتىڭىزعا جەتەسىز. بويداق بولساڭىز، شاڭىراق كوتەرەسىز.

  ءسىز تۇسىڭىزدە ات ءمىنىپ، ات بايگەسىنە قاتىناسىپ، ودان وزىپ كەلسەڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا ءسىز بارلىق باسەكەلەستەرىڭىزدەن باسىم تۇسەسىز. ابىرويىڭىز اسپانداپ كوتەرىلەدى. باسىڭىزعا باقىت قۇسى قونادى. ىستەرىڭىز ىلگەرىلەيدى.

  ەگەر ءسىز تۇسىڭىزدە وزەنگە نەمەسە ارىققا ات سۋارىپ تۇرساڭىز ــــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا ءسىزدىڭ وڭىڭىزدەگى بار قاجەتتەرىڭىز وتەلەدى. داۋلەتىڭىز ارتىپ، بايلىعىڭىز تاسيدى. مۇنداي ءتۇس كورگەن كۇننەن ءبىر اپتاعا دەيىن بىرەۋلەرمەن جانجالداسىپ قالۋدان ساق بولىڭىز.

  تۇسىڭىزدە ات تاعالاپ جاتساڭىز، نە ات ەرتتەپ جۇرسەڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا ءسىز وڭىڭىزدە الىس ساپارعا شىعاسىز. ساپارىڭىز ءساتتى بولادى.

  ەرتتەۋلى اقبوز ات ءمىنىپ تاۋ باسىندا جۇرسەڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق بەلگىسى. كەلەشەكتە ەل باسقاراسىز. باق جۇلدىزىڭىز ورلەيدى.

  ءسىز تۇسىڭىزدە جىلقى باعىپ، كەڭ دالادا جۇرسەڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. وندا عايىپتان تايىپ بايلىق ورالادى. مەرەيىڭىز وسەدى.

  ەگەر ءسىز تۇسىڭىزدە قارا ات كورسەڭىز، ول ءسىزدى تەبەتىن بولسا، نە ءمىنىپ جۇرگەندە ۇرا-جىراعا جىعىپ كەتسە ــــ بۇل جاقسىلىق نىشانى ەمەس. الدا قاۋىپ-قاتەر بارىن ەسكەرتەدى.

  تۇسىڭىزدە اتتى ارقانداپ جۇرسەڭىز ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. نە ويلاساڭىز، ءبارى ورىندالادى دەپ بولجانادى. تۇسكە كىرگەن ات وڭىڭدەگى ارماننىڭ بەينەسى سانالادى.

  ءسىز تۇسىڭىزدە جىلقى سويساڭىز، بۇل دا جاقسىلىق نىشانى سانالادى. وڭىڭىزدە ىرىزدىعىڭىز تاسيدى. بايلىعىڭىز ارتادى. ۇيىڭىزدە توي بولۋى مۇمكىن.

  ات جارىستىرىپ جۇرسەڭىز ــــ كۇتپەگەن ساتتىلىككە كەز بولاسىڭ.

  ات ۇستىندە قۇرىق ۇستاپ كەلە جاتساڭىز ـــ مال كوبەيىپ، تۇرمىس جاقسارماق.

  ات قورانى تازالاپ، سۋ بەرسەڭىز ـــ جاقسى كىسىلەردىڭ كومەگىمەن ساتتىلىككە قول جەتكىزەسىز.

  ءسىز تۇسىڭىزدە بىرەۋ-مىرەۋگە ات سىيلاپ جاتساڭىز، نە سىزگە بىرەۋ ات مىنگىزىپ قۇرمەتتەپ جاتسا ـــ بۇل جاقسىلىق نىشانى. حالىق قۇرمەتىنە بولە.

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى