اعاجاي-التاي تورابى   ›   اقپارات ايدىنى   ›   شينجياڭ حابارلارى

”ءۇش ءتۇرلى كۇش“ بارىپ تۇرعان سۇرقيا ەكەن

كەريا اۋدانىنداعى وقۋ تاۋىسقان تاربيەلەنۋشى اينۇر ءماتروزى:

”ءۇش ءتۇرلى كۇش“ بارىپ تۇرعان سۇرقيا ەكەن

  مەن كەريا اۋدانى لاڭگار اۋىلى بازار قىستاعىنىڭ تۇرعىنى اينۇر ءماتروزىمىن. مەن بۇرىن ءدىني ۇشقارى يدەيا جۇقتىرىپ الىپ، زاڭسىز سايتتاردى شولىپ، لاڭكەستىك، ءدىني ۇشقارى يدەياداعى بەينەجازبالاردى، ماقالالاردى كوشىرىپ الاتىنمىن، ساقتايتىنمىن جانە ونى باسقالارعا جولدايتىنمىن. كەيىن ۇيدەگىلەردىڭ ناسيحاتتاۋىمەن كەريا اۋدانىنداعى كاسىپتىك شەبەرلىككە تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعىنىڭ باۋلۋىنا قاتىناستىم. وقۋ تاۋىسقان سوڭ حوتان ايماعىنداعى ءبىر مەكەمەدە قىزمەت ىستەدىم، قازىرگى ءومىرىم الاڭسىز، ءماندى.

  وسى ورايدا، مەن جۇرت مەنىڭ باسىمنان وتكەن ىستەردەن ساباق السا، جارقاباقتان قۇلاعالى سەندەلەكتەپ جۇرگەن ادامدار ەرتەرەك ءتۇپسىز تۇڭعيىقتان قۇتىلسا ەكەن دەگەن ويعا كەلدىم.

  2012 - جىلدىڭ الدى - ارتىندا مەنىڭ اينالامدا كەيبىر ءدىني ۇشقارى يدەياداعى ءسوز - ارەكەتتەر پايدا بولدى، ايتالىق: بالالارىنىڭ مەملەكەتتە ءبىر تۇتاس قولدانىلاتىن ءتىل - جازۋدى ۇيرەنۋىنە جول قويماۋ، تەلەۆيزور كورسەتپەۋ، راديو تىڭداتپاۋ، ءدىندى جەلەۋ ەتىپ ايەلدەردى سىرتتاعى قيمىلداردان شەكتەۋ سياقتى. سول كەزدەن باستاپ مەندە ”ءدىني ءبىلىم“ ۇيرەنۋ تۋرالى وي پايدا بولدى، سول كەزدە مەن ءبىر مۇسىلماندا ”ءدىني ءبىلىم“ بولماسا، ول تۋىس - تۋعان، دوس - جاراندارىنىڭ جانە اينالاسىنداعىلاردىڭ كۇلكىسىنە قالادى دەگەن قاتە كوزقاراستا بولدىم.

  مىنەزىم تۇيىق بولعاندىقتان، مەن باسقالارمەن وتە از ارالاسىپ، ينتەرنەتكە قۇمارتتىم. مەن ءدىني ۇشقارى يدەيانى ۋاعىزدايتىن كەيبىر سايتتاردى شولىپ، سول جەردە ايتىلمىش ”ءدىني بىلىمدەرمەن“ تانىستىم ءارى وسى ”بىلىمدەردى“ جۇكتەپ الىپ، ۇنەمى ”ۇيرەنىپ“ ءجۇردىم، بۇنىمەن قويماي، سول سايتتاردا ايتىلعان ايتىلمىش ”جيھاد جولىندا شەيىت بولعاندار جانناتقا كىرەدى“ دەگەن ايتىلىمدى ومىرلىك تالپىنىسىم ەتتىم. ءسويتىپ، ءبىلىپ - بىلمەي ءجۇرىپ، مەن بىرتىندەپ ءدىني ۇشقارى يدەيانىڭ ازدىرۋىنا ۇشىرادىم.

  مەنىڭ كۇيەۋىم ءدىني ۇشقارى يدەياعا مەنەن ارى اۋىر جۇعىمدالىپ، 2017 - جىلى 7 - ايدا لاڭكەستىكتى، ۇشقارىلىقتى ۋاعىزداۋ قىلمىسىمەن زاڭ بويىنشا قىلمىستىق جازاعا تارتىلدى.

  2018 - جىلى 2 - ايدا كۇيەۋىم ماعان تۇرمەدەن ءبىر حات جازدى، حاتىندا ول ءوزىنىڭ ءىس - ارەكەتىنە قاتتى وكىنەتىندىگىن جانە اتا - اناسىنىڭ، جاقىندارىنىڭ الدىندا ۇياتتى ەكەندىگىن ايتىپتى. ول حاتىندا: ”’ءۇش ءتۇرلى كۇش‘ ۋاعىزداعان اناۋ ءدىني ۇشقارى يدەيالاردىڭ بارلىعى قاتە ەكەن، ءتىپتى، زاڭعا قايشى قىلمىس ەكەن، مەن ولاردىڭ ارباۋىنا ۇشىراپ، قىلمىس جولىنا ءتۇسىپپىن. سەن ولاردىڭ جەكسۇرىن كەيىپ - كەسپىرىن جانە سۇرقيا تەگىن ايقىن تانىپ، زاڭ بىلىمدەرىن ۇيرەن، اق پەن قارانى انىق اجىرات، ءدىني ۇشقارى يدەيادان ارىلىپ، بالالاردى جاقسى تاربيەلە، بۇرىنعىمەن ات كەكىلىن كەسىسىپ، جاڭا ءومىر باستا“ دەپتى.

  كۇيەۋىمنىڭ حاتىن وقىپ، مەن تەرەڭ اسەر الدىم، ابدەن ويلانىپ - تولعانعان سوڭ، كەريا اۋدانىنداعى كاس−ى−پتىك شەبەرلىككە تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعىنا تىزىمدەلىپ، ۇيرەنۋگە قاتىناسۋعا بەل بايلادىم.

  كاسىپتىك شەبەرلىككە تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعىنا بارعان سوڭ، ول جەردە كورگەن - بىلگەندەرىم مەنىڭ سانامدى تۇتاستاي جاڭعىرتتى. كاسىپتىك شەبەرلىككە تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعى ءبىز ءۇشىن تاماشا ۇيرەنۋ، تۇرمىس شارت - جاعدايىن ازىرلەپتى، باۋلۋ ورتالىعىنداعى وقىتۋشى، شيپاگەر سياقتى قىزمەتكەرلەر بىزگە جان اشىر - جاقىندارىنداي كوڭىل ءبولدى، قامقورلىق جاسادى. ءبىز وتە جاقسى تاربيەلەۋ - باۋلۋدان يگىلىكتەنىپ، تەگىن، ءدامدى تاماقتار جەدىك، مەكتەپ ۇنەمى ءار ءتۇرلى مادەنيەت، دەنە تاربيە، كوڭىل اشۋ قيمىلدارىن وتكىزىپ، وقىتۋشىلار بىزگە جان - جاقتى كوڭىل ءبولىپ، كومەك كورسەتىپ، ءبىز جولىققان ماسەلەلەردى دەر كەزىندە شەشىپ وتىردى.

  ءبىر جولى مەنىڭ كوزىم قانتالاپ، اۋىرىپ، بۇلدىراپ جاقسى كورمەي قالدى. تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعىنداعى شيپاگەرلەر دەرەۋ ماعان تەكسەرۋ جاساپ، كوز دانەكەر قابىعىڭ قابىنىپتى دەدى. اناعۇرلىم ويداعىداي ەمدەۋ ءۇشىن، كاسىپتىك شەبەرلىككە تاربيەلەۋ - باۋلۋ ورتالىعى مامان شاقىرىپ كەلىپ ماعان دياگنوز قويعىزدى، دارىلەردى ولشەمدى ىستەتۋ ارقىلى مەندەگى كوز دانەكەر قابىعىنىڭ قابىنۋى ءبىر اپتاعا جەتپەي جازىلىپ كەتتى.

  وقۋ تاۋىسقان سوڭ، ۇكىمەتتىڭ تانىستىرۋىمەن مەن حوتان ايماعىنداعى ءبىر مەكەمەگە كەلىپ قىزمەت ىستەدىم، مەن بۇل قىزمەتىمە ءدان ريزامىن.

  قازىر مەن ءوز ەڭبەگىممەن تۇرمىس كەشىرەتىن بولدىم، ەرەكشە جايلى، باقىتتى سەزىنىپ، قاناعات ەتەمىن. بۇرىنعى كەزدەرىمدى ويلاسام، مەن اتا - انامدى ۇياتقا قالدىرىپپىن، ولارعا بىلدىرمەي ءدىني ۇشقارى يدەياعا جۋىسىپ، قاراڭعى تۇنەككە بەت الىپپىن؛ بالالارىمنىڭ الدىندا دا ۇياتتى بولدىم، ولارعا جاقسى شەشە بولىپ ۇلگى كورسەتە المادىم دەپ قارايمىن. ءار جولى وسىلاردى ويلاعاندا قاتتى وكىنەمىن.

  مەن مەنى جانە كۇيەۋىمدى قۇيعا باتىرعان ”ءۇش ءتۇرلى كۇشكە“ كەكتەنەمىن، ولار ۇلتتىق وشپەندىلىككە جەلىكتىرىپ، قوعام ورنىقتىلىعىن ءبۇلدىرىپ، ءبىزدىڭ تىنىش ءومىرىمىزدى ويراندادى.

  قازىر مەن بەيبىت، ورنىقتى وتان ۇلى شاڭىراعىندا ءومىر ءسۇرۋدىڭ قانداي باقىتتى ءىس ەكەندىگىن شىنايى سەزىنىپ جەتتىم، مەن قوس قولىممەن بۇگىنگى تاماشا تۇرمىستى قورعاپ، ”ءۇش ءتۇرلى كۇشتىڭ“ كەلەسى ۇرپاقتى ەندىگارى سورلاتۋىنا استە جول بەرمەيمىن.

(ءتىلشىمىز جىڭ جو رەتتەگەن)

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى