اعاجاي-التاي تورابى   ›   اقپارات ايدىنى   ›   سۋرەتتى حابارلار

ايماقتىق پارتكومنىڭ شۋجيى جاڭ يان التاي قالاسىنىڭ دولاتى قىستاعىندا كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شايقاسىنا اشىق ـ اشكەرە قاداعالاۋ جۇرگىزدى

  ەرىكتى ءتىلشى شيە پيڭگاڭ حابارلايدى. 3-ايدىڭ 10 - كۇنى، ايماقتىق پارتكوم مۇشەلەرىنىڭ 4 ـ رەتكى (كەڭەيتىلگەن) ءماجىلىسى اياقتاعاننان كەيىن، ايماقتىق پارتكومنىڭ شۋجيى جاڭ يان ءوزى جاۋاپتى بولعان كەدەي قىستاق __ التاي قالاسى قىزىلتاس قالاشىعىنىڭ دولاتى قىستاعىنا تۇندەلەتىپ بارىپ، قالا، قالاشىق، قىستاقتىڭ ءۇش دارەجەلى جاۋاپتىلارىمەن جانە «ۇعىسۋ، تيىمدىلىك جاساۋ، توعىستىرۋ» قيمىلى بويىنشا قىستاقتا تۇراتىن قىزمەت اترەتىمەن ىشكەرىلەي اڭگىمەلەستى، قىزىلتاس قالاشىعى مەن دولاتى قىستاعىنىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ قىزمەتىنىڭ ورىستەتىلۋ احۋالىن ەگجەي ـ تەگجەيلى ۇعىسىپ، ولقىلىق، جەتەرسىزدىكتەرگە مۇقيات تالداۋ جاساپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شەشۋشى شايقاسىنىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزۋ جىلىنداعى قىزمەت جوسپارىن بىرلىكتە جاسادى. ول بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى:”باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ قىزمەتى جونىندەگى ماڭىزدى بايىمداۋلارىن، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ، اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ شەشىم ـ ورنالاستىرۋلارىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرۋ، ايماقتىق پارتكومنىڭ ءبىر تۇتاس تالابىنا ساي، قيىن ماسەلەلەردى شەشۋ، ولقىلىقتاردى تولىقتاۋ، ٴالسىز بۋىنداردى كۇشەيتۋدى باعدار ەتۋ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدى تەرەڭدەتىپ، دالمە ـ ءدال شارا قولدانىپ، ەسەپتى تاپتەشتەي جاساپ، اناعۇرلىم زور بەكىم، اناعۇرلىم كۇشتى تەبىنمەن ەڭ سوڭعى كەدەيلىك قامالىن تالقانداپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شاشۋشى شايقاسىنىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە ۋاعىندا قول جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتۋ كەرەك“.

  3 ـ ايدىڭ 11 ـ كۇنى، جاڭ يان كەدەي ـ قيىنشىلىعى بار وتباسى نۇرقان قاجىمقان ۇلى مەن مەيىربەك تاراتبەك ۇلى وتباسىنا بارىپ، ولاردىڭ وتباسى جان سانى، ەمدەلۋ، وقۋعا ءتۇسۋ جانە وتباسى باعىمشىلىعى قاتارلى احۋالىن ەگجەي ـ تەگجەيلى ۇعىستى. نۇرقاننىڭ وتباسىندا جاڭ يان ونىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدىڭ ءتۇرلى ساياساتتارىنان يگىلىكتەنۋ احۋالىن ەگجەي ـ تەگجەيلى ۇعىسىپ، ونىڭ كەلەسى قادامداعى دامۋ بەتالىسىن جوسپارلاسىپ، تابىستى بەكەمدەۋ، جوعارىلاتۋ شاراسىن بىرلىكتە اقىلداستى، ولاردى سەنىمدى بەكەمدەپ، اۋلاسىنا تەز ارادا وزگەرىس ەنگىزىپ، تەز ارادا قورا ـ قالتقى سالىپ، سيىر باعىمشىلىعى كولەمىن اناعۇرلىم كەڭەيتىپ، قاجىرلى ەڭبەگىنە سۇيەنىپ كىرىسىن ورنىقتى ارتتىرۋعا شابىتتاندىردى. مەيىربەكتىڭ وتباسىندا جاڭ يان ونىمەن بىرلىكتە كىرىس قۇرىلىمىنا تالداۋ جاساپ، كىرىسىن ارتتىرۋ ءادىسىن اقىلداسىپ، ءوندىرىس ـ تۇرمىستى دامىتۋ جوسپارىن بىرلىكتە جاسادى، ونى كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدىڭ ءتۇرلى ساياساتىنان ويداعىداي پايدالانىپ، ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ايانباي ەڭبەك ەتىپ، قورا ـ قالتقىسىن كەمەلدەندىرىپ، باعىمشىلىق كولەمىن كەڭەيتۋگە شابىتتاندىردى.

  دولاتى قىستاعىنىڭ ازىقتىق ساڭىراۋ قۇلاعىن ٴوسىرۋ بازاسىندا 6 ۇلكەن پارنيك بار، ءاربىر پارنيككە 10 مىڭ تال ساڭىراۋقۇلاق دورباسى قويىلعان، ىسكە قوسىلعان 3 پارنيك كۇنىنە 300 كيلوگرامعا جۋىق ساڭىراۋقۇلاق وسىرەدى، بۇل قىستاق”پارتيا ياچەيكاسى + كاسىپورىن + ەگىنشى وتباسى“ باسقارۋ فورماسىنان پايدالانىپ، كەدەي وتباسىلارىن ءونىمدى قابىلداپ، ولاردى كەدەيلىكتەن قۇتىلىپ، كىرىسىن ارتتىرۋعا جەتەلەدى. ساڭىراۋقۇلاق ءوسىرۋ بازاسىندا جاڭ يان جۇمىس ىستەپ جاتقان ارحيۆ تۇرعىزىلىپ كارتوچكالاندىرىلعان كەدەي وتباسى ايبولاتپەن ىقىلاستى اڭگىمەلەسىپ، ونىڭ ەڭبەكاقى، تابىس ۇلەسى احۋالىن ەگجەي ـ تەگجەيلى ۇعىسىپ، جەرگىلىكتى ورىننان ساڭىراۋقۇلاق كاسىبىن دامىتۋ جوسپارىن، ايگىلى ماركا قۇرىلىسىن ويداعىداي جاساپ، ساڭىراۋقۇلاقتى جىنتىكتى مانەرلەۋدى ويداعىداي جوسپارلاپ، ٴونىمنىڭ قوسىمشا قۇنىن ارتتىرۋدى، اناعۇرلىم كوپ بۇقارانى كىرىسىن ارتتىرىپ اۋقاتتاندىرۋعا جەتەلەپ، كاسىپورىندى ونىمدىلىككە، بۇقارانى يگىلىككە كەنەلتۋدى تالاپ ەتتى.

  تەكسەرىپ ـ زەرتتەۋ كەزىندە جاڭ يان نەگىزگى ساتى كادرلارىنىڭ اڭگىمە ٴماجىلىسىن باسقارىپ اشىپ، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شەشۋشى شايقاسىنىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزۋ اڭگىمە ماجىلىسىندە سويلەگەن ماڭىزدى ءسوزىنىڭ رۋحىن جەتكىزىپ ۇيرەندى. جاڭ يان بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى”: بيىلعى جىل كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدىڭ شەشۋشى شايقاسىنىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزەتىن سىرگە جيار جىل ءارى ەڭ ماڭىزدى، ەڭ قيىن، ”قيىن ماسەلەلەردى شەشەتىن“ كەزەڭ. ءار دارەجەلى، ءارقايسى تاراۋ باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى ءسوزى رۋحىن تەرەڭ ۇعىنىپ، ساياسي تۇرعىنى اناعۇرلىم جوعارىلاتىپ، يدەيا مەن ارەكەتتى بىرلىككە كەلتىرىپ، شەشۋشى شايقاستىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزەتىن ەڭ سوڭعى كەزەڭگە جەتكەندىگىن تەرەڭ تانۋى، استە بوساڭسىماي، جاپپاي جەڭىسكە جەتپەي تىنباۋى كەرەك. دالمە ـ ءدال بولۋ جاعىندا كۇش سالىپ، نازاردى ”ءۇشتى تياناقتاندىرۋ“، ”ءۇش دالمە ـ ءدال“، ”ەكىدەن قامىقتىرماۋ، ءۇشتى قامتاماسىزداندىرۋ“ قاتارلى كورنەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە شوعىرلاندىرىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شايقاسىنىڭ ساپاسى مەن ناتيجەسىنە كەپىلدىك ەتۋ قاجەت. ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ ورنالاستىرۋدى كۇشەيتىپ، اشىق ـ اشكەرە قاداعالاۋدى قامال الۋ مىندەتىن ورىنداۋمەن، ءىس جۇزىندىك ماسەلەلەردى ءبىر جاقتى ەتۋمەن، قىزمەت ستيلىندە بۇرىلىس جاساۋمەن ءوزارا ۇشتاستىرۋ، فورماشىلدىقتان، تورەشىلدىكتەن اۋلاق بولىپ، كەرەناۋلىق، قاجۋ، بوساڭسۋعا قاتاڭ تيىم سالۋ ٴتيىس. كاسىپتى ويداعىداي يگەرەتىن بولساق، بۇقارا كاسىپتەنە الادى دا، كەدەيلىكتەن ارىلتۋ ەكونوميكالىق نەگىزگە يە بولادى. كەدەي وتباسىنىڭ نەگىزگى احۋالىن، كىرىس قۇرامىن جاپپاي اداقتاپ، كەدەي وتباسىنىڭ ەكونوميكالىق ەسەبىن جاساۋعا كومەكتەسۋ، ەرەكشەلىككە يە كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ كاسىبىن جەرگىلىكتى جاعدايعا نەگىزدەلىپ بار كۇشپەن دامىتۋ، كاسىپتىڭ دامۋ ونىمدىلىگىن جوعارىلاتىپ، قىستاق تۇرعىندارىن كىرىستى ارتتىرىپ، اۋقاتتانۋعا جەبەپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ نىسانا ـ مىندەتىن ۋاعىندا ورىنداۋعا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك».

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى