اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   بىلگەنگە مارجان

ءوزىن-ءوزى باعالاۋ قاسيەتىن قالىپتاستىرۋ

  

ادامنىڭ ءوزىن-ءوزى باعالاۋى ـــ ءوزىن ءتۇسىنىپ، قالاي بار سولاي قابىلداپ، جەكە قاسيەتتەرىنە ناقتى باعا بەرە ءبىلۋى. ناقتى باعا بەرۋ دەگەنىمىز ـــ ءوز باعاڭدى كەمىتىپ نە ارتتىرىپ قويۋ ەمەس، ءوز-وزىڭە ىشتەي ءادىل بولۋ.

  «مەن ءوزىمنىڭ تۇك بىلمەيتىنىمدى بىلەمىن، كەيبىرەۋلەر ونى دا بىلمەيدى» دەپ فيلوسوف سوكرات ايتقانداي، مەن ءبارىن بىلەمىن، مەن اقىلدىمىن، باسقالار تۇك بىلمەيدى دەپ كەۋدە سوعۋ وزىڭە دۇرىس باعا بەرۋ ەمەس. ءوزىن-ءوزى باعالاۋىم تومەن دەگەن ادامدار دا قاتەلەسۋى مۇمكىن. ءبىر جاعىنان ول ءوزىن ىشتەي مىقتى سەزىنەدى دە، باسقالار نەگە سونى كورمەيدى، مويىندامايدى دەپ قىنجىلادى. ال شىنىمەن دە ءوزىن باعالاۋى تومەن بولسا، ول مۇنى ءوزى بىلمەۋى دە مۇمكىن. ءوزىڭنىڭ ناقتى باعاڭدى ءتۇسىنۋ ءۇشىن ءوزىڭدى ءومىر بويى زەرتتەپ ءوتۋىڭ كەرەك.

  ءوزىن-ءوزى باعالاۋدىڭ ەكى ءتۇرى بار. ءبىرى تۇراقتى، ەكىنشىسى اۋىسپالى. تۇراقتى ءوزىن-ءوزى باعالاۋدى وزگەرتۋ قيىن، ول كىشكەنە كەزدەن قالىپتاسقان ۇعىم. بىرەۋ سىزگە كيىم تاڭداۋ بىلمەيسىڭ، تالعامىڭ ونشا ەمەس دەسە، شىنىندا دۇرىس ايتتى ما، جوق بۇرىس ايتتى ما دەپ ويلانىپ قالۋىڭىز مۇمكىن. ال ەگەر سەن اقشا ساناي المايسىڭ دەسە، وعان ەش رەنجىمەيسىز، سەبەبى ءوزىڭىزدىڭ اقشانى ساناي الاتىنىڭىزدى جاقسى بىلەسىز. مىنە، وسى ءوزىن-ءوزى باعالاۋدىڭ تۇراقتى ءتۇرى. ال ۇنەمى ءپىسىرىپ جۇرگەن تورتىڭىز 1-2 رەت ويداعىداي پىسپەي قالدى دەلىك، تۋرا سول كەزدە بىرەۋ سىزگە قولىڭنان تۇك كەلمەيدى ەكەن دەپ ايتا سالسا، ءوزىن-ءوزى باعالاۋ دەڭگەيىڭىز بىرەر ۋاقىتقا بولسا دا تومەندەپ قالۋى مۇمكىن، بۇل اۋىسپالى ءتۇرى.

  ادەتتە وقۋ بىتىرمەگەن، قولىندا ديپلومى بولسا دا ارمانىنداعى جۇمىسقا ورنالاسپاعان، جاسى جەتسە دە وتباسى قۇرماعان ادامداردىڭ ءوزىن-ءوزى باعالاۋى تۇراقتالمايدى. سەبەبى ءالى قوعامداعى ناقتى ورنىن، الەۋمەتتىك ستاتۋسىن انىقتاي الماي ءجۇر. مەن وسىنداي شارۋا تىندىردىم، وسىنشا جەتىستىككە جەتتىم دەپ ايتاتىن نارسەسى ساۋساقپەن سانارلىق. وسىنداي ساناداعى داعدارىس بارلىعىنىڭ باسىنان ءوتۋى مۇمكىن. ءومىر جولىندا اركىم وتكەرگەنى دە دۇرىس. ومىرگە دەگەن كوزقاراسى وزگەرىپ، سۇراقتارى كوبەيىپ، ولاردىڭ جاۋابىن ىزدەپ، ساناسىندا ساپىرىلىس ورىن الىپ، سوڭىندا دۇنيە تانىمى ءبىرشاما كەڭيەتىندەي دەڭگەيگە جەتەدى.

  كىشكەنتاي بالانىڭ "ايناسى" ـــ اينالاسى، قورشاعان ورتاسى بولادى. ول "سەن مىقتىسىڭ، سەن اقىلدىسىڭ، سەن ادەمىسىڭ" دەگەن سوزدەردى كۇندەلىكتى ەستىپ جۇرەدى. وسە كەلە مۇنداي ماقتاۋلار ازايۋى مۇمكىن. ءجاسوسپىرىم شاعىنا نە 21-22 جاسىنا دەيىن وسىلاي ءوزىن-ءوزى باعالاۋى اقىرىنداپ قالىپتاسادى دا، ارى قاراي تۇراقتالا تۇسەدى. ال وسى جاستان اسىپ كەتسە دە ادام ءوزىنىڭ ناقتى كىم ەكەنىن، قولىنان نە كەلىپ، نە كەلمەيتىنىن بىلمەيتىن بولسا، وعان قاعاز بەن قالام كومەككە كەلۋى ىقتيمال. قولعا قالام الىپ ناقتى قانداي ىستەردەن جانىڭىز راقات تاباتىنىن ويعا الىپ جازىپ كورىڭىز. قانداي ىستەرگە يكەمدى ەكەنىڭىزدى دە ءتىزىپ شىعىڭىز. قانداي داعدىلاردى بىلسەڭىز، ءوزىڭىزدى جاقسى سەزىنەر ەدىڭىز. قاجەتتى ماشىقتاردى يگەرگەن سايىن، مىسالى كيىم تىگۋدى، بلوگ جۇرگىزۋدى، كاسىبي ماسساج جاساۋدى، سۋدا ءجۇزۋدى ۇيرەنگىم كەلەدى دەپ جازىپ قويساڭىز، بۇل ونەردىڭ ارقايسىسىن يگەرگەن سايىن ءوزىن-ءوزى باعالاۋ دەڭگەيىڭىز ارتا تۇسەدى. وعان عارىشقا ۇشۋ دەگەن سەكىلدى ورىندالماس قيالداردى قوسساڭىز دۇرىس بولمايدى، ناقتى قول جەتكىزە الاتىن ماشىقتار بولعانى ءجون.

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى