اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   دەنساۋلىق

بالا تۇندە تىنىش ۇيىقتاۋى ءۇشىن

  

كوپتەگەن جاس اتا-انا ۇيدە ءسابي پايدا بولىسىمەن، تۇنگى تىنىش ۇيقىنى ۇمىتادى. كەز كەلگەن انا بالاسىنىڭ ءتۇن ورتاسىندا ويانىپ، جىلاپ اكەسىن مازالاماعانىن قالايدى.

  تاجىريبە كورسەتكەندەي، نارەستەنىڭ ۇيقى ۋاقىتىن تۋا سالا قالىپتاستىرۋعا بولادى. ارينە، پەرزەنتحانادا بۇل مۇمكىن ەمەس، الايدا ۇيگە كەلگەننەن كەيىن بالانى قالاي داعدىلاندىرۋ ءوز قولىڭىزدا. بۇل ءسىز ويلاعاننان كوبىرەك ۋاقىت الۋى مۇمكىن، الايدا ناتيجەسى قۋانتارلىق بولادى.

  العاشقىدا بالا ءتۇن ىشىندە قارنى اشىپ، 1-2 ساعات سايىن ويانادى. بۇل كەزدە سۋ نە ەمىزىك بەرسەڭىز بولادى. الايدا اسقازانى ءبىرشاما جەتىلىپ، 4-5 ايعا تولىپ، انا سۇتىنە قوسىمشا تاماقتار ەنگىزبەيىنشە بالا تۇندە ويانعان كەزدە ومىراۋ سۇتىمەن تاماقتاندىرىپ ۇيىقتاتقان پايدالىراق. 5-6 ايدان اسقاننان كەيىن بالانى ۇيىقتاتاتار الدىندا قارنىن تويعىزىپ جاتقىزساڭىز، كەم دەگەندە 6 ساعات شاماسىندا ويانباستان ۇيىقتايدى. ءبىراق مۇقيات بولىڭىز، بالانى تويعىزام دەپ شامادان تىس كوپ بەرۋگە دە بولمايدى. ءوزى باس تارتقان كەزدە ارى قاراي ونى قيناپ تاماق جەگىزەم دەۋ بوس اۋرەشىلىك جانە دە دەنساۋلىعىنا زيان. تولىپ تۇرعان اسقازانمەن ۇيىقتاۋ قيىنعا سوعادى. ەگەر بالاعا ساعات ون ەكىلەر شاماسىندا تاماق بەرسەڭىز، كەلەسى تاماعىن شامامەن تاڭعى ساعات التىعا دايىنداپ قويىڭىز.

  سونىمەن قاتار، بالانى ۇيقىعا جاتقىزاردان 1،5-2 ساعات بۇرىن سۋعا شومىلدىرىڭىز، جەڭىل ماسساج جاساڭىز، ەرتەگى ايتىڭىز، ويناڭىز. ونى ارنايى تەڭىز تۇزىمەن، تىنىشتاندىراتىن شوپتەرمەن نە جاي عانا بالالارعا ارنالعان كوبىكپەن شومىلدىرۋعا بولادى.

  تۇنگى ۇيقى ــ ەڭ ۇزاق ۇيقى، ءتۇننىڭ الدىندا 2-3 ساعاتتان ارتىق بالا وياۋ جۇرمەۋى كەرەك، ياعني تۇنگى ۇيقىعا جاتاردان 3-4 ساعات بۇرىن تاعى دا ۇيىقتاپ تۇرۋى كەرەك. بالانى كۇنى بويى ۇيىقتاتپاي ۇستاسا، تۇندە جاقسى ۇيىقتايدى دەگەن ەرتەگىگە سەنبەڭىز. كەرىسىنشە، قاتتى شارشاعاندىقتان تۇندە قايتا-قايتا ويانىپ، دۇرىس ۇيىقتاي الماۋى مۇمكىن.

  بالانى اۋاسى تازارتىلعان، جەلدەتىلگەن بولمەگە جاتقىزۋ كەرەك. كۇن سايىن بولمە ءىشىن تازالاپ، ودان سوڭ اۋاسىن الماستىرىپ تۇرىڭىز. بالا جاتاتىن بولمەدە بوتەن ادام، ءۇي جانۋارى، شۋ بولماۋى ءتيىس. ول جاتقان بولمەدە تەلەديدار قوسىلىپ تۇرسا، ءوشىرىڭىز. جوق دەگەندە بالالارعا ارنالعان راديو قوسۋعا عانا بولادى.

  بالاڭىز كەرەۋەتتە، توسەكتە سەكىرىپ، ويناقتاۋىنا جول بەرمەڭىز. ول تەك ۇيىقتاۋعا ارنالعان ورىن ەكەنىن ءتۇسىنسىن.

  بالاعا ۇيقىنىڭ ماڭىزىن، ونىڭ نە ءۇشىن كەرەك ەكەنىن ايتىپ بەرىڭىز. ول مۇنى تۇسىنبەيدى دەمەڭىز، بەيساناسىنا قابىلدايدى، وسە كەلە ايتىپ جاتقان سوزدەرىڭىزدىڭ ماعىناسىن دا ۇعاتىن بولادى.

  بالا تۇندە تىنىش ۇيىقتاۋىنا نە كەدەرگى كەلتىرەتىنىن تۇسىنۋگە تىرىسىڭىز. بالانىڭ تەرىسىن مۇقيات قاراڭىز، ىسىنگەن، قىزارعان جەرلەرى بار-جوعىن تەكسەرىڭىز. مۇمكىن ءىشى نە باسقا جەرى اۋىراتىن شىعار.

  دالادا اۋا رايى ناشار بولسا دا بالا تىنىش ۇيىقتاي الماۋى مۇمكىن، سەبەبى ەرەسەكتەرگە قاراعاندا بالالار تابيعاتپەن ەتەنە بايلانىستا. قازاق اراسىندا بالانىڭ كيىم-كەشەگىن دالادا قالدىرمايدى، ەگەر قالىپ قويسا بالا تۇندە مازاسىزدانىپ ۇيىقتاي المايدى دەگەن دە سەنىم بار، وعان دا ءمان بەرىڭىز.

  ەسىڭىزدە بولسىن، بالا تىنىش ۇيىقتاي الماسا، وعان ۇرسىپ، ايقايلاماڭىز. ول بالانى قورقىتا تۇسەدى. كەرىسىنشە، بالاعا ءسىزدىڭ قامقورلىعىڭىز، مەيىرىمىڭىز كەرەك. شىدامدى بولۋعا تىرىسىڭىز. سوندا عانا ول ءوزىن جاقسىراق سەزىنەدى.

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى