اعاجاي-التاي تورابى   ›   اقپارات ايدىنى   ›   ايماقتاعى جاڭالىقتار

ٴبىر جاعادان باس، ٴبىر جەڭىنەن قول شىعاردى

ــ جيلين ولكەلىك سوت سالاسىنىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتى جونىندە

  التاي گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى جياڭ جيڭيۋان، ەرىكتى ٴتىلشى ليۋ حۇيلي.

  2018 ـ جىلى 4 ـ ايدىڭ 19 ـ كۇنى جيلين ولكەلىك سوت سالاسى تاڭداپ جىبەرگەن 10 سۋديا جيلين ولكەلىك جوعارى دارەجەلى حالىق سوتى پارتگرۋپپاسىنىڭ بەرىك تاپسىرماسىن ارقالاپ، قالتقىسىز ۇلەس قوسۋداي اۋەلگى ماقساتتى ەستە بەرىك ساقتاپ، «ادامزاتتىڭ بايىرعى قار شاڭعى مەكەنى، جۇڭگوداعى قارلى مەكەن» اتالعان التايعا كەلىپ، حالىق سوتى مەكەمەسىنىڭ ٴبىر جارىم جىلعا جالعاساتىن شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتىن باستادى.

  جيلين سوت سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى التاي ايماعىنىڭ سوت سالاسىنىڭ سۋديا، كادر ساقشىلارىمەن بىرگە نازاردى «قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىق» باس نىساناسىنا شوعىرلاندىرىپ، قول ۇستاسا وتىرىپ، ٴتۇرلى وزەكتى قىزمەتتەردى كۇش سالا ويداعىداي ىستەپ، حالىق بۇقاراسىنا ٴاربىر ٴادىليالىق دەلودان ادىلدىك پەن ادىلەتتىلىكتى سەزىندىرۋگە كۇش سالدى.

  - كۇندى تۇنگە جالعاپ، كۇش سالا قامال الىپ، «اتقارۋ قيىن بولۋ ماسەلەسىن» شەشۋدىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزدى

  جيلين ولكەلىك سوت مەكەمەسى سۋديالارىنىڭ شينجياڭعا كومەككە كەلگەن كەزى ەلىمىزدەگى سوت سالاسىنىڭ «اتقارۋ قيىن بولۋ ماسەلەسىن نەگىزىنەن شەشۋدىڭ» شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزەتىن جىلى ەدى، 2018 ـ جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا التاي ايماعىنىڭ اتقارۋدا قامال الۋ جاعدايى اۋىر بولدى، التاي ايماقتىق ورتا دارەجەلى حالىق سوتى مەكەمەسى پارتگرۋپپاسىنىڭ شۋجيى دۋ شينتاۋ جولداس دەرەۋ كەسىم جاساپ، كۇش شىعارىپ، ٴوزى قولباسشىلىق ەتتى.

  سۋديا جۋ حۇڭ، دۋ شينتاۋ قاتارلى ورتا دارەجەلى حالىق سوتىنىڭ باسشىلارىمەن سايكەسىپ، ايماقتاعى ەكى دارەجەلى سوتتىڭ اتقارۋ قىزمەتىنە جەتەكشىلىك ەتتى. ەكى دارەجەلى سوتتىڭ اتقارۋ، ورنالاستىرۋ جاساۋ بەينە ەكران ٴماجىلىسىن اپتا سايىن اشىپ، كوپ رەت نەگىزگى ساتىعا بارىپ، اتقارۋ قىزمەتىمەن ۇزاق ۋاقىت شۇعىلدانۋداي ابزالدىلىعىن ساۋلەلەندىرىپ، سوتتىڭ اتقارۋ بارىسىندا ٴادىليالىق تۇسىندىرمەلەر مەن جاڭا ۇستانىمداردى دۇرىس قولدانۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى.

  سۋديا سۇن جو قابا اۋداندىق سوت مەكەمەسىندە اتقارۋ قوسىنىن قۇرىپ، 80 نەن استام دەلونى اياقتاتتى، 9 ميلليون يۋاننان استام دەلو قارجىسىن اتقارىپ، كومەككە يە بولعان سوت ورنىنا تۇراقتى اتقارۋشى سۋديا قوسىنىن قۇرىپ بەردى؛ سۋديا ۋ جىندۇڭ توراپ ارقىلى 200 دەن استام ماسەلەنى تەكسەرىپ، 2 ميلليون يۋاننان استام امانات اقشانى ۇستاپ قالدى، 4 ادامدى ٴادىليالىق قاماۋعا الدى، بۇل ٴىس جۇزىندىك اتقارۋ، ٴبىتىرۋ مولشەرىن جوعارىلاتىپ، ٴادىليا بايلىعىن ۇنەمدەدى. اتقارۋدى ٴوتىنۋشى جاق «كاسىپورىندارعا كومەكتەسىپ، دۇرىس سالت ورناتتى، كاسىپورىنداردىڭ مۇڭ ـ مۇقتاجىن شەشىپ، ۇلەس قوستى» ـ دەگەن جازۋ جازىلعان العىس تۋىن ۇسىندى.

  سۋديا بيان شۇيدۇڭ جەمەنەي اۋداندىق سوت مەكەمەسىندە 20 نەشە كۇردەلى، قيىن دەلونى ٴبىرجاقتى ەتىپ، مەكەمە پارتگرۋپپاسى مەن اۋداندىق پارتكومنىڭ جاقسى باعاسىنا يە بولدى.

  ايماقتاعى ەكى دارەجەلى سوتتاعى سۋديالارمەن، كادرـ ساقشىلاردىڭ قاجىماي ـ تالماي قۇلشىنۋىندا اتقارۋ قىزمەتى قيىن جاعدايى وڭالدى.

  جيلين ولكەلىك پارتكومنىڭ ورىنباسار شۋجيى، ولكە باستىعى جيڭ جۇنحاي جولداس جيلين ولكەلىك سوتتىڭ شينجياڭعا كومەككە كەلگەن سۋديالارىنىڭ ۋاكىلدەرىنە امانداسا بارعاندا بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى «سوت قىزمەتى شىنىندا وتە جاپالى، مىندەتى دە وتە اۋىر، اسىرەسە، سوڭعى جىلداردان بەرى اتقارۋ قيىن بولۋ ماسەلەسىن نەگىزىنەن شەشۋ قىزمەتىندە سىزدەر جونىنەن قىسىم وتە زور بولعانىمەن، مىندەتتى وتە تاماشا ورىندادىڭىزدار، سىزدەردىڭ كۇش ۇستىنە كۇش قوسىپ، جەرگىلىكتى سوت مەكەمەلەرىنە ويداعىداي قىزمەت وتەپ، جيلين حالقى ٴۇشىن داڭىق اپەرۋلەرىڭىزدى ٴۇمىت ەتەمىز».

  - تىعىز سەلبەسىپ، جالپى جاعدايعا قىزمەت وتەپ، «زاڭ اتقارىپ، دەلونى ٴبىر جايلى ەتۋدەگى ماڭداي الدى ماڭىزدى مىندەتتى» مىقتى يگەردى

  جيلين ولكەسىنىڭ شينجياڭعا كومەككە كەلگەن سۋديالارى جەرگىلىكتى ورىننىڭ ٴتۇيىندى قىزمەت امالياتىمەن جانە سوت قىزمەتىنىڭ ەرەكشەلىگىمەن ۇشتاستىرىپ، دەلو باسقارۋ ادىسىنەن يكەمدى پايدالانىپ، دەلونى جوعارى ونىمدىلىكپەن قاراپ، داۋ ـ شارلاردى شەشىپ، دەلونى كۇش سالا اقىرلاستىردى. 2018 ـ جىلى ايماقتاعى ەكى دارەجەلى سوت ٴار ٴتۇرلى دەلودان 120 مىڭ 50 ىن قابىلدادى (9477 سىن جاڭادان تاپسىرىپ الدى، 2573 سى ساقتاپ كەلە جاتقان)، دەلونى اقىرلاستىرۋ مولشەرى %98.85 كە جەتتى.

  سۋديا جۋ حۇڭ التاي ايماقتىق ورتا دارەجەلى حالىق سوتىندا دەلو تۇرعىزۋعا جاۋاپتى ورىنباسار سوت باستىعى بولىپ تۇرعان كەزدە، ارىز ـ شاعىم دەلولارىنىڭ ٴبىرىنشى وتكەلىن قاتاڭ ۇستادى. سۋديالار القاسىنا قاتىناسىپ، 60 نەشە ٴتۇرلى ٴىرى، قيىن، كۇردەلى دەلونى اقىلداسىپ، تالقىلاپ، دەلو ساپاسى وتكەلىن قاتاڭ يگەردى.

  سۋديا يۇي سۇڭحى ورتا دارەجەلى حالىق سوتىنىڭ باس سۋدياسى نەمەسە كەڭەس سوتتىڭ مۇشەسى بولىپ تۇرعان كەزدە، دەلو باسقارۋ تاسىلىندە جاڭالىق جاراتىپ، داۋ ـ شارلاردى دەر كەزىندە ٴونىمدى شەشىپ، ازاماتتىق ىستەر، اكىمشىلىك ىستەر، قىلمىستىق ىستەر دەلولارىنان 60 نەشەسىن ٴبىر جايلى ەتىپ، ورتا دارەجەلى سوتتىڭ تەرگەۋ كۇشتەرىنىڭ بىتىراڭقى، كەڭەس سوتتىڭ مۇشەلەرى جەتىسپەۋ جايتىن ٴونىمدى تۇردە باسەڭدەتتى.

  سۋديا چىن داۋي التاي قالالىق حالىق سوتىنىڭ ورىنباسار باستىعى بولىپ تۇرعان كەزدە، ازاماتتىق ىستەر دەلوسىنان 50 نەشەسىن ٴوزى باس بولىپ شەشتى.

  سۋديا جىڭ گولۇڭ التاي قالالىق حالىق سوتىندا دەلو تۇرعىزۋ جانە ارىز ـ شاعىمدى جاراستىرۋ، ٴتۇيلىستىرۋ قىزمەتىنە جاۋاپتى ورىنباسار سوت باستىعى بولىپ تۇرعان كەزدە، 1647 ٴتۇرلى دەلونى جاڭادان قول قويىپ بەكىتىپ، قابىلداپ، 288 ٴتۇرلى دەلونى قول قويىپ بەكىتىپ، تەز كەسىم جاسادى.

  سۋديا يىن ليپىڭ بۋىرشىن اۋداندىق حالىق سوتىنىڭ ورىنباسار باستىعى بولىپ تۇرعان كەزدە، دەلونى دەر كەزىندە باقىلاپ ٴبىتىرىپ، بۇقارانىڭ زيانىنىڭ ۇلعايۋىنان ساقتاندى.

  سۋديا جاڭ يۇيتۇڭ جەمەنەي اۋداندىق حالىق سوتىنىڭ ورىنباسار باستىعى بولىپ تۇرعان كەزدە، سۇرقيا كۇشتەرگە قاتىستى دەلونى قارادى. بۇل دەلونى قاراۋدان ۇكىم جاريالانعانعا دەيىن نەبارى 13 كۇن ۋاقىت جۇمساپ، وسى سوتتىڭ تاريحتان بەرگى قىلمىستىق ىستەر دەلوسىن قاراپايىم ٴتارتىپ بويىنشا ەڭ تەز اياقتاتقان دەلو بولدى، قوعامنىڭ ٴار سالاسىنان كەلگەن 200 نەشە ۋاكىل جانە جاۋاپكەردىڭ وتباسىنداعىلار ۇكىمدى سىرتتاي تىڭداپ، اسا زور سەسكەندىرۋ رولىن اتقارىپ، تاماشا قوعامدىق ونىمدىلىككە قول جەتكىزدى.

  جاڭ حوۋگو جولداس جەمەنەي اۋداندىق حالىق سوتىنىڭ ورىنباسار باستىعى بولىپ تاعايىندالعان كەزدە، جارىم جىل ىشىندە قيىن، كۇردەلى ازاماتتىق ىستەر دەلوسىنان 11 ىن ٴوزى تىكەلەي قارادى، مۇنىڭ ىشىندەگى 10 دەلونى اقىرلاستىرىپ، تاماشا قوعامدىق ونىمدىلىككە قول جەتكىزدى.

  سۋديا ۋ جىندۇڭ قابا اۋداندىق حالىق سوتىندا، ىلگەرىندى ـ كەيىندى ازاماتتىق ىستەر دەلوسىنان 119 ىن قاراپ، ۇزاق ۋاقىت اياقتاماعان 6 دەلونى اداقتاپ، كومەككە يە بولعان سوت مەكەمەسىنە ۇلەس قوستى.

  - نەگىزگى ساتىعا ىشكەرىلەي ارالاسىپ، نەگىزدى بەكەمدەپ، «ٴبىرىنشى شەپتە» كۇرەس جاسادى

  2018 ـ جىلى قىستا سۋديا چي جي جالدىڭۇيى سوتىنا ىرىقتىلىقپەن ٴوتىنىش ەتىپ باردى، بۇل جەر ەلىمىزدىڭ ەڭ باتىس سولتۇستىگىندەگى، شينجياڭنىڭ ەڭ سولتۇستىك شەتىندەگى سوت، تەڭىز دەڭگەيىنەن ورتاشا بيىكتىگى 1600 مەتر، تاۋى بيىك، قارى قالىڭ، قار جاۋسا اپتالاپ جاۋادى، تۇرمىس شارت ـ جاعدايى جاپالى، قاتىناسى قولايسىز ەدى. سۋديا چي جي سوتقا كەلگەننەن كەيىن، سوت مىنبەسىن قۇراستىرۋ، قىزمەت ۇستەلىن ورناتۋ، كەڭسە تورابىن جالعاۋ جانە اۋلاداعى ٴبىر مەتردەن استام قالىڭ قاردى تازالاۋ مىندەتىن ورىندايدى. 2018 ـ جىلى 11 ـ ايدىڭ 21 ـ كۇنى «قاناس ساياحات داۋ ـ شارىن جاراستىرۋ ورتالىعى» ماڭدايشالىق ٴىلىپ قۇرىلدى، جالدىڭۇيى شەكارا ساقشى بولىمشەسىندەگى حالىق ساقشىلارىنىڭ تالابى بويىنشا، ول ساياحاتشىلاردىڭ ساياحات داۋ ـ شارلارىن جاراستىرىپ، ولارعا زاڭدىق بەلگىلەمەلەردى، دەلو تۇرعىزۋ ولشەمىن ٴتۇسىندىرىپ، ىسكە قاتىستى ەكى جاقتىڭ تاتۋلاسۋىنا مۇمكىندىك جاسادى. جاراستىرۋ ٴساتتى بولعاننان كەيىن، ساياحاتشى تاۋ x ەرەكشە اسىرەلەنىپ: «بۇل جەردىڭ تابيعاتى كوركەم، ادامدارى جاقسى ەكەن» ـ دەدى.

  - ناقتى ٴىس ىستەپ، ٴورىس اشا جاڭالىق جاراتىپ، پارتيا ياچەيكاسىنىڭ «ۇيىمداستىرۋ قۋاتىن» تىڭ ورەگە كوتەردى

  جيلين ولكەلىك سوتتىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەت اترەتىنىڭ جەتەكشىسى، ۋاقىتتىق پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى جۋ حۇڭ جولداس پارتيا ياچەيكاسىنىڭ ۋيچات توبىن قۇرىپ، جيلين ولكەلىك جوعارى دارەجەلى حالىق سوتىنىڭ ۇزدىك ادىستەرىن التايعا اكەلىپ، كەڭىستىك شەكتەمەسىن جويىپ، پارتيا قۇرىلىسى ۋيچات توبىن دانەكەر ەتىپ، سۋديالاردىڭ ۇيىسقىشتىق، جاۋىنگەرلىك قۋاتىن جوعارىلاتىپ، پارتيا ياچەيكاسىنىڭ «ۇيىمداستىرۋ قۋاتىن» تىڭ ورەگە كوتەردى.

  ٴبىر جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى، جۋ حۇڭ جولداستىڭ باستاۋىندا، جيلين ولكەسىنىڭ شينجياڭعا كومەككە كەلگەن سۋديالارى كومەككە يە بولعان سوت مەكەمەسىنىڭ ورنالاستىرۋىنا باتىل بويسۇنىپ، ٴوزىن تارتىپپەن قاتاڭ تەجەپ، ٴبىر نيەتپەن ىنتىماقتاسىپ، بەلسەنە العا باسىپ، ناقتى ونىمدىلىككە ٴمان بەردى. شينجياڭعا كومەككە كەلگەن 10 سۋديا 2018 ـ جىلعى باعالاۋدا تۇگەلدەي ۇزدىك بولىپ باعالاندى، سۋديا جاڭ يۇيتۇڭ مەن بيان شۇيدۇڭ جەمەنەي اۋداندىق پارتكوم جاعىنان 2018 ـ جىلعى شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتىندەگى وزات كادرى بولىپ باعالاندى. جوعارىداعى ناتيجەلەردىڭ قولعا كەلۋى جيلين ولكەسىنىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ الدىڭعى شەپ قولباسشىلىق شتابى مەن باسقا دا ورىنداردىڭ، ۇيىمداردىڭ، تاراۋلاردىڭ جيلين ولكەلىك سوتتىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتىن تۇراقتاندىرعانىن، قولداعانىن جانە كومەكتەسكەنىن، سونداي ـ اق شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن سۋديالاردىڭ ۇيىمنىڭ ماڭىزدى تاپسىرماسىن ورىنداپ، جيلين ولكەسىنىڭ سۋديالارىنىڭ كەلبەتىن اماليات ارقىلى دالەلدەگەنىن تولىق ايگىلەدى.

  جيلين ولكەسىنىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسكەلى كەلگەن سۋديالارى تۋىس ـ تۋعاندارىنا حوش ايتىپ، ۇيىمنىڭ تاپسىرماسىن ەستە بەرىك ساقتاپ، جاڭا داۋىردەگى جيلين ولكەسىنىڭ شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ رۋحىن قاي ـ قاشان دا امالياتتا ايگىلەپ، اۋەلگى ماقساتتى ۇمىتپاي، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاپ، ٴادىليادا حالىق ٴۇشىن ادال بولىپ، ٴبىر جاعادان باس، ٴبىر جەڭىنەن قول شىعاردى.

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى