اعاجاي-التاي تورابى   ›   اقپارات ايدىنى   ›   ايماقتاعى جاڭالىقتار

جىلقى شارۋاشىلىعى ارقىلى بازاردان باسىرەسىن الدى

  ەرىكتى ٴتىلشى قادىسبەك ورازبەك حابارلايدى. كەزەكتەگى پارتيا ـ ۇكىمەتىڭ اۋىل ـ قىستاققا قاراتقان ءتۇرلى ءتيىمدى ساياساتىنان دۇرىس پايدالانىپ، ورايدى مىقتى يگەرىپ شارۋاشىلىق جاراتىپ، اۋقاتتانۋ جولىندا ايانباي قۇلشىنىس جاساپ جاتقان ازاماتىمىزدىڭ ءبىرى التاي قالالىق 1 ـ فەرماسى شاپقانتاس قىستاعىنىڭ تۇرعىنى قوسىنبەك ماعاۋيا ۇلى. ول جىلقى تۇقىمىن اسىلداندىرىپ، ساننان ساپاعا ويىسىپ، ەكونوميكالىق قۇن جاراتۋدى كوزدەپ، 2011 ـ جىلى ىلە قازاق اۆتونوميالى وبلىسى موڭعۇلكۇرە اۋدانىنىڭ ٴناسىلدى جىلقى فەرماسىنان 110 مىڭ يۋانعا تازا قاندى ساپالى ايعىر اكەلىپ، جەرگىلىكتى التاي جىلقىسىنان 30 تۇياق سۇرىپتالعان ەنەلىك دايىنداپ، تابيعي جولمەن ۇرىقتاندىرۋ جۇمىسىن باستاعان ەدى. 2013 ـ جىلى جانە 2014 ـ جىلى 630مىڭ يۋانعا ىلە جىلقىسىنان 6 تۇياق ساپالى ەنەلىك كىرگىزىپ ءوز جوسپارىن بەكەمەدەي ءتۇستى. جىلقى ءناسىلىن اسىلداندىرۋعا بەلىن بەكەم بايلاپ كىرىسكەن قوسىنبەك باسقا ورىنداردى ارالاپ، ولاردىڭ جىلقى وسىرۋدەگى وزىق تاجىريبەسىن ۇيرەنىپ، جىلقى تۇقىمىن اسىلداندىرۋدىڭ ءونىمدى شاراسى ساپالى ايعىر ەنگىزىپ پۋنكت قۇرىپ تەحنيكالىق ورەسى جوعارى زووتەحنيك ۇسىنىس ەتىپ جاساندى جولمەن ۇرىقتاندىرۋ ەكەنىن قورىتىندىلاپ، 2019 ـ جىلى 4 ـ ايدا رەسەيدەن تازا قاندى اعىلشىن ايعىرىنان 600 مىڭ يۋانعا ءبىر ايعىر «دۋلاقاندى» ەنگىزدى ءارى 200 مىڭ يۋان قارجى جۇمساپ لابوراتوريا، سفەرمانى ءبىر جايلى ەتۋ بولمەسى، جىلقى قامايتىن جانە ۇرىقتاندىراتىن ءۇش بولمەلى قورا، پۋنكتكە قاجەتتى ميكروسكوف، B تيپتى ۋلتىرا دىبىس تولقىنى اسپابى قاتارلى وزىق اسپاپتارى بار جاساندى جولمەن ۇرىقتاندىرۋ پۋنكتىن قۇرعاننان كەيىن وبلىستىق مال شارۋاشىلىعى مەكەمەسىنىڭ اعا زووتەحنيگى، جىلقى شارۋاشىلىعىن ارنايى زەرتتەگەن جانە موڭعۇلكۇرە ءناسىلدى جىلقى فەرماسىندا ۇزاق جىل جىلقى ۇرىقتاندىرۋ جۇمىسىمەن شۇعىلدانعان تاجىريبەلى مامان مۇقاش شايماردان ۇلىن ۇسىنىس ەتىپ، 5 ـ ايدا رەسمي جۇمىس باستادى. قارىزگە دەيىن ۇرىقتاندىرىلعان بيە سانى 60 باس بولىپ، مۇنىڭ 30 ى وزىنىكى، قالعان 30 ى باسقالاردىكى ەكەن. ۇرىقتانعان بيەنىڭ ىشتىلىگىن B تيپتى ۋلتىرا دىبىس تولقىنى اسپابىمەن تەكسەرگەندە %99 بولىپ، قاناعاتتانارلىق ناتيجەگە جەتتى.

  بۇل كۇندە قوسىنبەك 11 ادامدى كاسىپتەندىرۋمەن بىرگە، زووتەحنيكالىق كاسىپكە ىنتالى ايار ەسىمدى جاستى مۇقاشتىڭ جەتەكشىلىگىندە تاربيەلەۋ ارقىلى جىلقى ۇرىقتاندىرۋ جۇمىسىندا بەلگىلى ورەگە جەتىپتى. 2014 ـ جىلى «قوسىنبەك سەلبەستىك كووپەراتيۆى» دەگەن اتپەن شاڭىراق كوتەرگەن كووپەراتيۆتىڭ ءونىم ماركاسى «كوكجۇلدىز» بولىپ، سونان بەرى باسقارۋى جۇيەلى، قۇرىلىسى جىل سايىن كەمەلدەنىپ، جىلقى ساپاسى بارعان سايىن جاقسارعاندىقتان، الىس ـ جاقىنعا اتى شىعىپ، جىلقىنىڭ الارمانى بارعان سايىن كوبەيىپ، قاجەتتى قامداي الماي قالدى.

  جاڭا ٴداۋىردىڭ قاجەتىنە ساي، قوسىنبەك بازاردان باسىرەسىن ىزدەپ، قىمىز شارۋاشىلىعىمەن دە ارنايى شۇعىلدانعاندىقتان، تاپسىرىس بەرۋشىلەردىڭ اياعى ۇزىلمەيدى ەكەن. جىلدىق تازا كىرىسىن سۇراعانىمدا، قوسىنبەك: «جىلدىق تازا كىرىسىم 500 مىڭ يۋان مولشەرى، وسىنىڭ ىشىندە تەك قىمىزدان 300 مىڭ يۋان كىرىس كىرگىزەمىن» ـ دەدى دە: «كەزەكتەگى ايماعىمىزدىڭ جىلقى شارۋاشىلىعىنا باسا ءمان بەرىپ وتىرعان تاماشا ورايىن مىقتى يگەرىپ، كووپەراتيۆ كولەمىن ارتتىرىپ، قولمەن ۇرىقتاندىرۋ پۋنكت كولەمىن كەڭەيتىپ، جىلقى ءناسىلىنىڭ ساپاسىن ونان ارى جاقسارتىپ، ەكونوميكالىق قۇنىن ونان ارى جوعارىلاتۋعا كۇش سالامىز. جىلقىنىڭ تۇلا بويى تۇنعان اسىل عوي، تەك ونىڭ كومەسكى كۇشىن بارىنشا اشىپ، ءونىمىن جىنتىكتەي مانەرلەۋگە ءمان بەرسەك ءتىپتى دە نۇر ۇستىنە نۇر بولار ەدى. الداعى جوسپارىم جىلقى شارۋاشىلىعىمەن ۇزدىكسىز شۇعىلدانىپ، ناعىز اتى زاتىنا ساي ‹كوكجۇلدىز› ماركالى ءونىم جاراتۋ» ـ دەدى.

  ونىڭ جىلقى فەرماسىنىڭ كولەمى 1200 مۋداي ەكەن. پارتيا ـ ۇكىمەتتىڭ ەكولوگيالىق ورتانى قورعاۋ رۋحىنا ساي، ات شاپتىرىم اۋماققا اعاش ەگىپ، ورمان وتىرعىزعاندىقتان، جاسىل جەلەك جامىلىپ، قۇسى سايراعان سايالى باۋ ـ باقشاعا اينالىپتى. وسىدان ـ اق قوسىنبەكتىڭ قاجىرلى، ەڭبەكشىل، شارۋاشىلىق جاراتۋعا شەبەر ەكەندىگىن كورۋگە ابدەن بولادى.

جاۋاپتى رەداكتور : ءاننا اكىمقان قىزى