اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   بىلگەنگە مارجان

دەمالىس ءماندى ءوتسىن دەسەڭىز...

 

    كەيدە ءبىز جۇمىستان قاتتى شارشاعاندا سەنبى مەن جەكسەنبىنىڭ قالاي ءوتىپ كەتكەنىن بايقاماي دا قالامىز. بەس كۇن بويى كۇتكەن دەمالىسىمىز جاقسى ءوتسىن دەسەك، مىنا جازباعا ءمان بەرەيىك.

  ۇيقىنىڭ جوسپارىن دۇرىس ورىنداڭىز

  كۇنى سايىن تاڭەرتەڭنەن قارا كەشكە دەيىن جۇمىس جاساپ، كەلگەن سوڭ ءۇيدىڭ تىرلىگىن جايعاستىرىپ بايىز تاپپايتىن ايەلدەر قاۋىمى ءۇشىن ۇيقى ارمانعا اينالادى. بىراق سەنبى جانە جەكسەنبى كۇندەرى شاما كەلگەنشە ۇيقىنى رەنجىتپەۋگە تىرىسۋ كەرەك. ويتكەنى ۇيقىسى قانباعان ايەلدىڭ الدىمەن جۇيكەسى شارشايدى، سوسىن ءوڭى قاشادى. ال ايەلدىڭ جۇيكەسى شارشاسا، ءۇي ىشىندەگى اۋا-رايى قولايسىزداۋ بولادى. ال ءوڭى شارشاسا، ادەمى ءجۇزى سولعىن تارتىپ قالادى. قانباعان ۇيقىنىڭ بۇدان وزگە تيگىزەر زالالدارى بار. سوندىقتان باستان اساتىن ءىسىڭىز بولماسا، دەمالىس كۇندەرى ۇيقىنىڭ جوسپارىن دۇرىس ورىنداڭىز. تەك بۇكىل كۇندى ۇيقىعا ارناماڭىز.

  كوپتەن كورىسپەگەن جانمەن كەزدەسىپ، اڭگىمە-دۇكەن قۇرىڭىز

  بەس كۇندىك كۇن تارتىبىمەن جۇمىس جاساپ، ەكى كۇن دەمالاتىن قىزمەتكەرلەر دەمالىس كۇندەرىنە كوپ جوسپار قۇرادى. سۇلۋلىق سالونى، دۇكەن، ءۇي تازالىعى، بىتىرۋگە ءتيىس شارۋالار، اعايىن-تۋىستار، دوس-جاراندار... مۇنىڭ بارىنە ۋاقىت تابۋ تاعى ءبىر ماسەلە. ايتكەنمەن دەمالىس كۇنىن كوپتەن بەرى كورمەگەن، كەزدەسۋگە ۋاقىت بولە الماي جۇرگەن تانىسىڭىزعا جۇمساڭىز. مۇنىڭ بەرەر پايداسى كوپ.

  وزىڭىزگە ۋاقىت ءبولىڭىز

  اپتانىڭ قاي كۇنى، قاي ساعاتى بولسا دا، وزىڭىزدەن ۋاقىت اياۋشى بولماڭىز. ون مينۋت بولسا دا، بەس مينۋت بولسا ءوز بىتىمىڭىزدەگى مىنىڭىزبەن كۇرەسىڭىز. ۇيىڭىزدەگى جارىڭىزدىڭ الدىندا "سەنبى-جەكسەنبى عوي" دەپ القام-سالقام بولىپ جۇرمەڭىز.

  ءدامدى تاعام ءپىسىرىڭىز

  بۇل كۇنى ەرەكشە تاعامدار جاساپ كورۋدى ادەتكە اينالدىرىڭىز. ەرەكشە ءدامدى تاعام سىزگە عانا ەمەس، باسقا دا وتباسى مۇشەلەرىنە جاقسى كوڭىل-كۇي سىيلايدى. اپتانىڭ ءار دەمالىسىندا جاڭا تاعام ۇيرەنۋدى وزىڭىزگە مىندەت ساناڭىز. ءبىر جىلدا جان-جاقتى اسپاز بولىپ شىقساڭىز، تاڭ قالماڭىز.

  تۋىستارمەن حابارلاسىڭىز

  قاۋىرت جۇمىس بارىسىندا ءجۇرىپ، تۋىستارمەن حابار-وشارسىز كەتكەن دۇرىس ەمەس. قانشا دارەجەسى بيىك، جۇمىسى كوپ قىزمەتكەر بولساڭىز دا، اعايىن-تۋىستان الىستاپ قالماڭىز. دەمالىس – ولارمەن حابارلاسىپ، جاعدايلارىن ءبىلۋدىڭ ناعىز ۋاقىتى.

  قوناققا بارىڭىز

  بۇل كۇندەرى قوناققا بارىپ، الدەبىرەۋدىڭ تورىندە وتىرىپ كەتكەننىڭ دە كوڭىل-كۇيگە اسەرى بار. ءۇي يەسىنە دۇكەننەن تاتتىلەر الىپ، وزگە شاڭىراقتىڭ ەسىگىن قاققان دا دۇرىس.

جاۋاپتى رەداكتور: ءاننا اكىمقان قىزى
  • جاڭا دامۋ ۇستانىمىن دايەكتىلەندىرىپ، جوعارى ساپالى دامۋدى ىلگەرىلەتىپ، ورتا بولىك وڭىرلەردىڭ كوركەيۋىنىڭ جاڭا جاعدايىن قۇلشىنا اشۋ كەرەك
  • مەكتەپ باسقارىپ، ادام تاربيەلەۋ ورەسىن جاپپاي جوعارىلاتىپ، ارميانى قۇدىرەتتەندىرۋ ىستەرىنە دارىندىلار جاعىنان پارمەندى قولداۋ كورسەتۋ كەرەك
  • ءبىر اپتالىق اۋا رايىنان الدىن الا مالىمەت
  • 1000نان ارتىق مادەني ەسكەرتكىش شينجياڭ تاريحىن اڭگىمەلەدى