اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   بىلگەنگە مارجان

ەستەن تانعان جاعدايدا نە ىستەر كەرەك؟

  

ەسىنەن تانىپ قالۋ – ميعا قان جەتپەگەن جاعدايدا اعزانىڭ جاۋاپ قاتۋى. ادام ءبىر ساتكە ەسىنەن تانىپ قۇلاعان جاعدايدا، گوريزانتالدى باعىتتا ورنالاسقان دەنەدەگى قاننىڭ ميعا جەتۋى جەڭىلىرەك بولادى، كەيىن ادام ەسىن قايتا جيادى. وعان كوپ جاعدايدا ءبىر مينۋتقا جەتەر-جەتپەس ۋاقىت كەرەك.

  العاشقى كومەكتى قالاي بەرەسىز؟

  كەز كەلگەن ادام ومىرىندە كەم دەگەندە ءبىر رەت جازاتايىم وقيعانىڭ كۋاگەرى بولادى. سونداي ساتتە ابدىراپ قالماۋ ءۇشىن، مەكتەپتەن باستاپ العاشقى كومەك كورسەتۋ تاسىلدەرىن ۇيرەتە باستايدى. ەگەر ويلاماعان جەردەن بىرەۋدىڭ ەسىنەن تانىپ قالعانىن كورسەڭىز، ەڭ الدىمەن نە ىستەۋىڭىز كەرەك؟

  الدىمەن، ادامنىڭ تىنىس الىپ جاتقانىنا كوز جەتكىزىڭىز. جۇرەك سوعىسىن تەكسەرىڭىز. ەگەر تىنىس الماسا، رەانيماتسيانى باستاڭىز – جاساندى تىنىس بەرۋ جانە جۇرەككە ماسساج جاساڭىز.

  ەسىنەن تانىپ جاتقان ادامدى ورنىنان تۇرعىزۋعا نە وتىرعىزۋعا تىرىسپاڭىز. ونى ارقاسىمەن جەرگە جاتقىزىڭىز: بۇل ميداعى قان اينالىم جۇمىسىن جاقسارتادى.

  اياعىن ەدەننەن 30 سانتيمەترگە جوعارى كوتەرىڭىز. ەسىنەن تانۋدىڭ باستى سەبەبى – قاننىڭ ميعا جەتىسپەۋى ەكەنىن ەسكەرسەك، بۇل ءادىس قان اينالىم جۇمىسىن جەدەلدەتەدى.

  بەلدىك، گالستۋك، جاعا، جەڭ سەكىلدى ادام دەنەسىن قىساتىن زاتتاردى بوساتىڭىز. تار كيىمدى شەشىپ تاستاعانىڭىز ءجون.

  بەتىنەن جايمەن ۇرىڭىز جانە قاتتىراق سويلەۋگە تىرىسىڭىز.ەگەر جاقىن ماڭدا جەدەل-جاردەم قوراپشاسى بولسا، ءمۇساتىر ءسپيرتىن (ناشاتىرنىي سپيرت) ەسىنەن تانىپ جاتقان ادامنىڭ مۇرنىنا ءسال جاقىنداتىڭىز. وزگە ءدارى-دارمەكتى قولدانباعانىڭىز دۇرىس.

  ءسىز ماڭىزدى دەگەن ارەكەتتەردى تولىقتاي ورىندادىڭىز. ەندى تەك جاپا شەگۋشىنىڭ ەسىن جيعانىن كۇتۋ عانا قالدى.

  جوعارىدا اتالعان بەلگىلەر ەشقاشان وزدىگەنەن قالىپقا كەلمەيدى. بۇل قان اينالىمنان بولەك، ادامدا جۇرەك دەرتىنىڭ بارىن بىلدىرەدى. ءسىزدىڭ العاشقى كومەگىڭىزبەن قاتار، مەديتسينالىق كومەك مىندەتتى تۇردە قاجەت. ايتپەسە، ارتى جاقسىلىقپەن اياقتالمايدى.

  قايتا قالپىنا كەلگەن سوڭ نە ىستەۋ كەرەك؟

  ءبىر مينۋت ىشىندە ەسىن جيىپ، ومىرگە قاۋىپتى بەلگىلەر بايقالماسا، ۋايىمعا سەبەپ جوق. تەك ماسەلەنىڭ قايدا جاتقانىن انىقتاپ، ءسال تىنىقسا بولعانى.

  دەگەنمەن، ەس جيعاننان سوڭ مىندەتتى تۇردە دارىگەرمەن كەڭەسۋ كەرەك جاعايلار بار. مىسالى:

  تالۋ بارىسىندا باسىڭىزدى سوعىپ الساڭىز؛

  بۇل ءبىر اي ىشىندەگى ەكىنشى نە ءۇشىنشى رەت قايتالانىپ وتىرعان بولسا؛

  جۇكتى نەمەسە جۇرەك اۋرۋىنا شالدىققان بولسا دارىگەرگە بارۋ ارتىق ەتپەيدى.

  ادام نەگە ەسىنەن تانىپ قالادى؟

  تالىپ قالۋدىڭ باستى سەبەبى – ارتەريالىق قىسىمنىڭ كەنەتتەن تومەندەۋىنەن تۋىندايتىن قان اينىلىمنىڭ بۇزىلۋى. ودان بولەك، مىنانداي سەبەپتەر بار:

  كەنەتتەن تۇرۋ. ەگەر ۇزاق وتىرىپ نە جاتقاننان سوڭ كەنەتتەن ورنىڭىزدا تۇرگەلەتىن بولساڭىز، جۇرەك ميعا قاندى جىبەرىپ ۇلەرمەيدى. ناتيجەسىندە ەسىڭىزدەن تانىپ قالاسىز.

  ۇزاق مەرزىمدى كۇيزەلىس تە ادامنىڭ تالىپ قالۋىنا سەبەپشى بولادى.

  اشىعۋ. قورەكتىك زاتتىڭ جەتىسپەۋىنەن قان جاسۋشاسى – ەريتروتسيتتەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى تۋىندايدى. سول سەبەپتى، اعزادا قان قىسىمىنىڭ كەنەتتەن تومەندەۋى بايقالادى.

  قان جوعالتۋ. مىسالى، جاراقات العان جاعدايدا نەمەسە ىشتەن قان كەتۋ بەلگىلەرى كەزىندە تالىپ قالۋ ارقىلى ادام اعزاسى قاۋىپ بارىن حابارلايدى.

  دەنەدە سۋدىڭ جەتىسپەۋشىلىگى. جازدا ءجيى بايقالاتىن قۇبىلىس.

  ۋلانۋ. دەنەنىڭ ۋلى اعزالارعا تولۋى: ىشىمدىك، تاماق جانە تۇماۋدان دا تالىپ قالادى.

  گورمون جۇمىسىنىڭ بۇزىلۋى: ديابەت، قانداعى قانت مولشەرىنىڭ ازدىعى، قالقانشا بەزى جۇمىسىنىڭ بۇزىلۋىنان دا ادام ەسىنەن تانىپ قالادى.

  جۇرەك اۋرۋى. تالىپ قالۋ ءۇشىن قاۋىپتى سەبەپتەر عانا ەمەس، ەسكەرە بەرمەيتىن بولماشى نارسە دە جەتكىلىكتى. تەك ادام ءوزىنىڭ اعزاسىن شارشاتپاي، اقاۋدى دەر كەزىندە اڭعارا بىلسە عانا قاتەردىڭ الدىن الادى. دەنساۋلىعىڭىزدى كۇتىڭىز.

جاۋاپتى رەداكتور: ءاننا اكىمقان قىزى
  • 8-مارت حالىقارالىق ايەلدەر مەرەكەسىن قىزۋ قۇتتىقتايمىز
  • ءشۇيىنشى! زۇڭلي بايانداماسىنىڭ «شاشۋى» مول
  • مەملەكەتتىك ساياسي كەڭەس 13 - كەزەكتى كوميتەتىنىڭ 2 - ءماجىلىسى بەيجيڭدە اشىلدى
  • قىراۋلى قالاشىق شۇڭقىردا ساياحات كاسىبى جانداندى