اعاجاي-التاي تورابى   ›   مادەنيەت ارناسى   ›   بىلگەنگە مارجان

جاستىقتى قالاي جاستاعاندا جايلى بولاتىندىعىن ٪90 ادام بىلە بەرمەيدى

  كوپتەگەن ادامدار ءاركۇنى تاڭەرتەڭ ورىندارىنان تۇرعاندا، يىعى اشىپ اۋىرىپ، جاقسى دەمالا الماعانداي سەزىمدە بولادى، شىنتۋايتقا كەلگەندە بۇل جاستىقتى دۇرىس جاستاماۋمەن قاتىستى. ءبىر كىشكەنە جاستىقتىڭ ادامداردىڭ جايلى ۇيىقتاۋىنا ىقپال ەتەتىن دارەجەسى قانشالىق، جاستىقتى قالاي تاڭداۋ، قالاي ىستەتۋ كەرەك؟

  جاستىقتى دۇرىس پايدالانباۋدان ساقتانىڭىز

  بۇل ءسىزدى قاساقانا شوشىتقاندىق ەمەس، جاستىقتى ىستەتۋىڭىز دۇرىس بولماسا، دەنساۋلىق اقاۋسىزدىعىنا ىقپالىن تيگىزەدى. جاستىقتى وتە بيىك نە الاسا جاستاساڭدا ءجايسىز سەزىلەدى. جاستىق وتە بيىك بولسا مويىن ومىرتقاسى قايىرىلىپ، مويىننىڭ شاعىن بۋىندارىنىڭ قىزمەتى بۇزىلىپ، بۇلشىق ەتپەن، ءسىڭىر قىزمەتىنىڭ شەكتەن تىس قاربالاستىعىن كەلتىرىپ شىعارادى. ۋاقىت وتە كەلە مويىن بۇلشىق ەتىنىڭ زورىعىپ زاقىمدالۋ جاعدايى تۋىلادى، ومىرتقا ارالىق تاباقشانىڭ قىزمەتى بۇزىلىپ، مويىن ومىرتقا اۋرۋى پايدا بولادى. ۇزاق ۋاقىت جاستقتى بيىك جاستاسا مويىن ومىرتقا اۋرۋىن پايدا قىلىپ، مويىن ارەكەتتەرى شەكتەمەگە ۇشىرايدى، بۇلشىق ەت اشىپ اۋىرىپ، باس اينالۋ، قول سالدانىپ ۇيۋ قاتارلى اۋرۋ بەلگىلەرى پايدا بولادى.

  جاستىقتى الاسا جاستاۋمەن جاستاماۋدىڭ دەنساۋلىق اقاۋسىزدىعىنا پايداسى شامالى. كەيبىر ادامدار مويىن ومىرتقاسى اۋىرۋىنا شالدىققاننان كەيىن، جاستىق جاستاماسا دەنساۋلىق اقاۋسىزدىعىن قالپىنا كەلتىرۋگە پايدالى دەپ قارايدى. ناعىندا بۇل ءادىستىڭ ەشقانداي عىلىميلىعى جوق. جاستىق جاستاماسا ادام شالقاسىنان جاتقان كەزدە ادامنىڭ تىنىس الۋى قيىنداسىپ، تاڭدايى كەبۋ، تاماعى اۋىرۋ سياقتى اۋىرۋ بەلگىلەرى پايدا بولادى. ەگەر قىرىنان جاتقاندادا جاستىق جاستاماسا، بىر جاعىنان مويىن بۇلشىق ەتى اۋىرىپ، ءتۇيىلۋ، مويىن كۇيەز بولۋدى كەلتىرىپ شىعارادى.

  جاستىقتى شەكتەن تىس الاسا جاستاسا قان اينالىس بىركەلكى بولماي، مۇرىن كىلەگەي بەردەسىنەن قان شىعۋ، ىسىنۋىن كەلتىرىپ شىعارىپ، سەزىمتالدىعىن ارتتىرادى دا قالىپتى تىنىس الۋعا ىقپالىن تيگىزەدى. ەگەر ورىننان تۇرعاننان كەيىن مويىن ءبولىمى مەن يىق ءبولىمى اۋىرسىنعانداي بولسا جاستىقتى الاسا جاستاۋ نەمەسە جاستاماۋدىڭ سالدارىنان بولعان بولۋى مۇمكىن.

  جاستىقتى تالداعاندا ەڭ ۇيلەسەتىنىن تاڭداۋ كەرەك

  جاستىقتى تاڭداۋدا ونىڭ باعاسىنا ەمەس جاسالۋىنا قاراۋ كەرەك. تومەندەگى ءتورت تۇردەگى جاستىق ءسىزدىڭ تالابىڭىزدان شىعۋى مۇمكىن.

  1. جاستىققا ادامىنىڭ باسى ءتيىپ باسىلعاننان كەيىنگى بيىكتىگى ادامنىڭ باسى مەن قاراقۇسىنا ۇيلەسەتىن بولسا.

  2. جاستىقتى جاستاعاننان كەيىن، ادام مويىنىنىڭ جاستىققا تيگەنىن تابيعي سەزىنە الاتىن بولسا ەڭ جايلى بولادى.

  3. جاستىقتىڭ كەڭدىگى جەتكىلىكتى بولۋ، جاستىقتىڭ كەڭدىگى يىق كەڭدىگىنىڭ 1.5 ەسەسىنەن كەم بولماۋ كەرەك. وسىلاي بولعاندا، ۇيىقتاعان كەزدە ادامنىڭ باسى جاستىقتان وڭاي ءتۇسىپ قالمايدى.

  4. جاستىقتىڭ كەڭدىگى، بيىكتىگىنەن سىرت، جاستىقتىڭ قاتتىلىق دارەجەسىنەدە نازار اۋدارۋ كەرەك.

  جاستىق وتە قاتتى بولسا، ادامنىڭ باس بولىمەن جاناساتىن كولەمى كىشكەنە ، قىسىمى ۇلكەن بولىپ، جاستاعاندا جايسىز سەزىلەدى. كەرىسىنشە جاستىق وتە جۇمساق بولسا، بەلگىلى دەڭگەيدى ساقتاۋ قيىن بولادى دا، مويىن بۇلشىق ەتى وڭاي شارشاپ، ۇيقىعادا ءتيىمسىز بولادى، ءارى جاتقان كەزدە قان اينالىسىنا ىقپالىن جەتكىزەدى. سوندىقتاندا جاستىقتىڭ قاتتىلىق دارەجەسىنە ەرەكشە ءمان بەرۋ كەرەك.

  جاستىقتى تەك قاراقۇسقا قويۋ ءۇشىن عانا پايدالانۋعا بولمايدى

  ءاركىمنىڭ ءوزقالاۋىنا ۇيلەسەتىن جاستىقتى تاڭداپ الۋىنا ەشقانداي كۇش كەتپەيدى. جاستىقتى جاستاعان كەزدە، كەيبىر ادامدار جاستىقتى تەك كوكجەلكەگە قويساق عانا بولدى دەپ ويلايدى دا ۇزىن ۋاقىت مويىن ومىرتقاسى جاستىققا تيمەيدى، بۇنىڭ باستى سالبىراتىپ ءبىر ءتۇن قولفون ويناعاننان نە پارقى بار؟ جاستىقتى جاستاۋدىڭ ەڭ دۇرىس فورماسى: ادامنىڭ باسى مەن مويىنىدا دەرلىكتەي جاستىققا تيەتىن بولۋى كەرەك. وسىنداي بولعانداعانا جاستىقتىڭ رولىن ساۋلەلەندىرۋگە بولادى.

  تومەندەگى ءتورت ءتۇرلى ولشەمگە تولماسا جاستىقتى اۋىستىرۋ كەرەك

  جاستىق ساتىپ الۋدا جاستىقتى جۋىپ-تازالاۋمەن كەپتىرۋگە قولايلى بولۋ جاعىنا قاراۋ كەرەك. وسىلاي بولعاندا جاستقتىڭ پايدالانۋ ۋاقىتىن ءتىپتى دە ۇزارتۋعا بولادى. جاستىق قانشا جاقسى بولعانىمەن ۇنەمى ىستەۋ مۇمكىن ەمەس. تومەندەگى ولشەمگە نەگىزدەلىپ اۋىستىرۋدىڭ قاجەتى بار-جوقتىعىن بىلە الامىز.

  1. دەنساۋلىقتا ەشقانداي قاياۋ بولماعان جاعداي استىندا، تاڭەرتەڭ تۇرعاننان كەيىن ۇنەمى مويىن ۇيىپ، سىزداپ اۋىرسا.

  2. جاستىق سەرپىندىلىگىنەن ايىرىلعان جاعدايدا، سىلكىگەننەن كەيىن جاستىقتىڭ سەرپىمدىلىگىنىڭ قايتادان قالپىنا كەلۋى تومەن بولسا.

  3. جاستىقتى اۋرە بوپ جوندەپ-رەتتەگەنىمەن سەرپىندىلىگىنەن ايىرىلىپ، قايتادان جالپايىپ جاتسا.

  4. جاستىقتىڭ ىشىندەگى نارسەلەر تۇيىرشىكتەنىپ، ويلى-قىرلى بولسا، جاستىققا سۋ ءتيۋ سالدارىنان بوگدە ءيىس شىقسا.

  اۋدارعان: مۇقامادي ءشارىپ ۇلى

جاۋاپتى رەداكتور: ءاننا اكىمقان قىزى
  • ساعىم ويناعان سارى بەلدەر
  • جولدارعا مۇز قاتاتىندىعى جونىندەگى سارى ءتۇستى ساقتىق سيگىنال
  • 11-ايدىڭ 1-كۇنىنەن باستاپ التاي ــ كورلا ارالىعىندا توتە ۇشاق قاتىنايتىن بولادى
  • ايماعىمىزدان 370 قارت كادر «باقىت ءنومىرلى» ارناۋلى پويەزبەن ەكسكۋرتسياعا اتتاندى